Gaz Dağıtım Ve Basınç Düşürme İstasyonları

Pilot devre regülatör diyaframının deforme olması, pilot besleme borusundaki mikro filtrelerin (restriction) tıkanması veya geri besleme (sensing) hattı uzunluğunun uygun seçilmemesi.

Pilot filtresi sökülerek tıkanıklık kontrol edilmeli, çıkış basınç manometrelerindeki dalgalanma frekansı gözlemlenmelidir.

Yüksek basınç düşümlerinde (örn: 40 bar'dan 4 bar'a) gaz sıcaklığının ani düşmesi ve doğalgaz içerisindeki su buharının hidrat oluşturarak regülatör iç gövdesini tıkaması.

Regülatör giriş/çıkış sıcaklıkları ölçülmeli, gaz dew point (çiy noktası) değerleri ve ısıtıcı (gas preheater) operasyon durumu kontrol edilmelidir.

Slam-Shut valf tetikleme mekanizmasındaki (trigger mechanism) yay tansiyonunun zamanla bozulması veya açma/kapama milinin paslanarak sıkışması.

SSV test sehpası veya bypass üzerinden kademeli basınç artırılarak valfin tetikleme set basıncında (overpressure set point) kapatma yapıp yapmadığı test edilmelidir.

Seri bağlı aktif ve monitör regülatörlerin set basınçlarının birbirine çok yakın ayarlanması ve kontrol devrelerinin reaksiyon sürelerinin çakışması.

Aktif ve monitör regülatörlerin spring (yay) aralıkları ve set basınç farkları (genellikle 0.5 - 1.0 bar fark olmalı) kontrol edilmelidir.

Çok yüksek basınç düşümü yapılan hatlarda akışkan hızının yerel olarak buharlaşma eşiğini aşması ve vana trim takımını aşındırması.

Vana gövdesinden gelen anormal yüksek frekanslı ses (çakıl taşı akış sesi gibi) ve gövde titreşimleri dinlenmelidir.

Doğalgaz hattından gelen toz, pas veya yabancı partiküllerin sayaç yataklarına (bearings) doluşması ve rotor dönme direncini artırması.

Sayaç giriş/çıkış fark basıncı (Delta P) manometre ile ölçülmeli ve sayaç mekanik dönme testi yapılmalıdır.

Sayaç içerisindeki sekiz şekilli iki lobun senkronizasyon dişlilerinin (timing gears) ayarının bozulması veya hatta ani basınç darbesi gelmesi.

Sayaç volanı elle çevrildiğinde her 360 derecelik turda mekanik sürtünme veya kilitlenme olup olmadığı kontrol edilmelidir.

Korektör iç lityum bataryalarının ömrünü tamamlaması veya telekomünikasyon modem beslemesinin kesilmesiyle anlık verilerin silinmesi.

Korektör ekranındaki pil seviyesi (battery status) ve SCADA/Telemetri veri akış logları incelenmelidir.

Sayaç önünde yeterli düz boru mesafesinin (straight pipe length) bırakılmaması, dirsek veya vana türbülanslarının doğrudan sayaç akustik yollarına etki etmesi.

Sayaç upstream (giriş) düz boru mesafesi yönetmelik standartlarına (ISO 5167) göre ölçülmelidir.

Saha titreşimleri, aşırı sıcaklık değişimleri veya elektronik kart komponentlerinin yaşlanması nedeniyle 4-20 mA çıkış sinyalinin kayması.

Hart communicator yardımıyla transmitter çıkış akımı referans kalibratör cihazıyla karşılaştırılmalıdır.

Filtre kartuşu üzerindeki fark basıncının (Delta P) maksimum limitleri (örn: 0.5 - 1.0 bar üstü) aşmasına rağmen değiştirilmemesi ve basınca dayanamayarak patlaması.

Filtre fark basınç göstergesi okunmalı ve downstream (çıkış) boru hattında siyah toz/pas birikimi kontrol edilmelidir.

Filtre separatör dip kazanındaki kondens tahliye vanasının (manual/automatic drain valve) sızdırmazlığını yitirmesi veya gaz kaçırması.

Tahliye vanası çıkışında köpük testi ile gaz kaçağı kontrol edilmeli, hazne içindeki sıvı seviyesi incelenmelidir.

Pnömatik aktüatörlü ESDV sızdırmazlık contalarının (soft seats) gaz içerisindeki partiküller nedeniyle çizilmesi veya aşınması.

ESDV kapalı konumdayken downstream hatta basınç artışı (kaçak testi) manometre ile izlenmelidir.

TET/TBM (Tetrahidrotiyofen / Merkaptan karışımları) kokulandırma pompası strok ayarının bozulması veya gaz debisi ile pompa debisinin senkronize olamaması.

İstasyon çıkış gazından koku duyarlılık ölçümleri (sniffing test) yapılmalı ve tanktaki kimyasal sarfiyatı hesaplanmalıdır.

PRV yay baskı kuvvetinin ayarlanan set basıncına çok yakın seçilmesi veya vana seat yüzeyinde yabancı madde kalıntısı olması.

PRV çıkış borusunda akustik dinleme cihazı veya köpük testi ile sızıntı olup olmadığı kontrol edilmelidir.

IP67 koruma sınıfındaki ex-proof buatların kapak contalarının (O-ring) ezilmesi veya kablo rakorlarının (cable glands) tam sıkılmaması.

Buat iç kapaklarında su damlaları veya korozyon izleri görsel olarak incelenmeli, izolasyon direnci ölçülmelidir.

İstasyon giriş/çıkış yeraltı çelik hatlarının izole flanslarının (isolation joints) kısa devre yapması veya magnezyum/çinko anotların ömrünü tamamlaması.

Cu/CuSO4 referans elektrot ile boru-toprak potansiyeli (-850 mV kriteri) ölçülmelidir.

İstasyon sahasındaki GSM sinyal seviyesinin zayıf olması, anten kablosunun oksitlenmesi veya RTU (Remote Terminal Unit) besleme voltajının dalgalanması.

RTU log kayıtları ve modem sinyal kalitesi (RSSI dBm değeri) kontrol edilmelidir.

Katalitik boncuk tip gaz dedektörlerinin yüksek nem, toz veya aerosol kimyasallardan (boya, sprey) etkilenerek zehirlenmesi.

Dedektör test gazı (calibration gas) ile tepki süresi ve hassasiyet testi yapılmalıdır.

Toprak direncinin toprak neminin azalması veya topraklama bakır çubuklarının korozyona uğrayarak iletkenliğini yitirmesi.

Megger earth tester cihazı ile istasyon ana topraklama çubuklarının direnci (hedef < 2 ohm) ölçülmelidir.

Regülatör istasyonu çevre tel örgülerinin zarar görmesi, kilit mekanizmalarının paslanması veya havalandırma panjur tellerinin kopması.

İstasyon çevre güvenliği fiziki olarak taranmalı, kapı kilitleri ve uyarı levhalarının mevcudiyeti denetlenmelidir.

Regülatör binası veya pit (çukurlu) tipi istasyonlarda drenaj rögarlarının yaprak ve toprakla tıkanması sonucu elektrik panolarının su altında kalması.

Drenaj kuyularındaki dalgıç pompa (sump pump) çalışma fonksiyonu ve rögarların doluluk oranı kontrol edilmelidir.

Polietilen (PE) kaplı yeraltı çelik hatlarının montajı sırasında dolgu malzemesindeki taşların kaplamayı delmesi (Holiday etkisi).

CIPS (Close Interval Potential Survey) ve DCVG (Direct Current Voltage Gradient) testleri ile kaplama kaçakları tespit edilmelidir.

Doğal havalandırma sağlayan panjur tel kafeslerinin yırtılması ve içeriye kuş/böcek yuvalanması.

Bina içi havalandırma menfezleri ve alt/üst exp-proof panjur fitilleri gözle kontrol edilmelidir.

Büyük çaplı ana hat borularının deprem anında salınımını sınırlayan sismik mesnetlerin (seismic restraints) vibrasyon nedeniyle somunlarının gevşemesi.

Sismik askı ve takozların cıvata sıkılık torkları kontrol edilmelidir.

Bakım yapılacak hattın körlenmesi (blinding) sırasında kalan doğalgazın havayla karışarak patlayıcı karışım (LEL aralığı) oluşturması.

Purging esnasında hat çıkışında O2 ve LEL gaz analizörleri ile ölçüm yapılmalıdır.

Ana hat vanalarının çok hızlı açılması (quick opening) nedeniyle downstream ekipmanların ani basınç dalgasına maruz kalması.

Bypass vanalarının açılma hızı ve downstream manometrelerindeki basınç yükselme hızı (bar/dk) izlenmelidir.

Regülatör kontrol yayının metal yorgunluğuna uğraması veya agresif gaz akış titreşimleri nedeniyle ortadan ikiye ayrılması.

Regülatör çıkış basıncının ani olarak hat maximum basıncına fırlaması veya sıfıra düşmesi incelenmelidir.

Sıcaklık değişimlerinin (termal şok) flanş cıvatalarında genleşme/büzülme yaratarak spiral sarmal contaların (spiral wound gaskets) özelliğini yitirmesi.

Flanş çevrelerinde sabun köpüğü testi ve tork kontrolü yapılmalıdır.

Bakım sırasında kullanılan bypass küresel/sürgülü vanalarının tam kapatılamaması veya sızdırmazlık yüzeyinin hasar görmesi.

Bypass hattı üzerindeki kör flanşların takılı olup olmadığı ve vanaların sızdırmazlığı kontrol edilmelidir.

Korektör cihazına girilen gaz bileşim (kompozisyon) değerlerinin (metan, etan oranları vb.) gerçek gaz kromatografi verileriyle uyuşmaması.

Laboratuvar gaz analizi (GC) sonuçları ile korektör içindeki Z faktörü katsayıları karşılaştırılmalıdır.

İstasyon enstrüman hava (instrument air) kompresör filtrelerinin yağ/su tutamaması ve pnömatik pilot hatlarını tıkaması.

Enstrüman hava regülatör hazneleri ve hat sonu purge muslukları açлып kontrol edilmelidir.

Canlı hat delme (hot tap) operasyonunda kesici freze ucunun boru et kalınlığına takılması veya hidrolik besleme basıncının yetersiz kalması.

Hot tap makinesi kesme torku ve mil ilerleme hızı manometrelerden izlenmelidir.

Atmosferik koşullar veya şebeke kesintilerinde ex-proof akülü acil aydınlatma armatürlerinin bataryalarının deşarj olması.

Acil durum aydınlatma test düğmesine basılarak lamba yanma süreleri (min 3 saat) test edilmelidir.