Bot Ve Yat İmalatı (Tersanecilik)
Bot Ve Yat İmalatı (Tersanecilik) Sektör Rehberi.
Başlangıç Rehberi
Bu Sektör Nedir?
Bot Ve Yat İmalatı (Tersanecilik) Sektör Rehberi.
Kimler İçin Uygun?
İş Modeli Nasıl Çalışır?
Fiziksel Alan İhtiyaçları
Personel İhtiyaçları
Başlangıç İpuçları
Mevzuat Kontrolü
İşletmenizi açmadan önce yerel belediyenin ruhsat şartlarını detaylıca öğrenin.
Fiyatlandırma Hassasiyeti
Güncel maliyet ve tedarik değerlerinizi kullanmanız önerilir. Sistem piyasa fiyatı tahmin etmez.
Konum Analizi
Hedef kitlenizin yoğun olduğu, yaya trafiği yüksek caddeleri tercih edin.
Mesleki Bilgi ve Referans Merkezi
Sektörel mesleki standartlar, parametreler ve referans rehberleri.
Mesleki Referans Merkezi
Bu bölüm için içerik hazırlanıyor.
Kompozit Kaplama Malzemesi Hesaplayıcı
Tekne gövdesi için gerekli reçine, jelkot veya kaplama malzemesi miktarını hesaplar.
Profil ve Omurga Kesim Optimizasyonu
Standart profil boylarından minimum fire ile omurga ve taşıyıcı profil kesim planı oluşturur.
Tekne Donanımı Parça Listesi
Tekne üretimi için gerekli parça miktarını ve fireyi hesaplar.
Tersane Üretim Alanı Kapasite Planlayıcı
Üretim sahasında aynı anda üretilebilecek tekne kapasitesini hesaplar.
Tersane Personel Kapasite Hesaplayıcı
Personel sayısı ve çalışma süresine göre günlük üretim kapasitesini analiz eder.
Tekne Üretim Yöntemi Karar Destek Aracı
Tekne tipi, gövde malzemesi ve üretim hacmine göre uygun üretim yöntemini önerir.
Kompozit Plaka Bölme Planlayıcı
Kompozit veya alüminyum levhaların maksimum plaka ölçülerine göre bölünmesini planlar.
Sorun / Çözüm Kütüphanesi
Bot Ve Yat İmalatı (Tersanecilik) sektöründe karşılaşılabilecek teknik ve operasyonel sorunlar için çözüm ve teşhis rehberi.
Cankurtaran botu veya yat fiberglas (GRP) gövde laminasyonunda reçine elyaf oranının bozulmasıyla ozmoz (osmosis) oluşumu
Kompozit ve Gövde Laminasyon OperasyonlarıPolyester reçine içinde kalan mikro boşluklar ve düşük kaliteli isophthalic jelkot kullanımı nedeniyle su moleküllerinin laminat içine nüfuz etmesi.
Ultrasonik test veya nem ölçüm cihazı ile gövde laminatındaki su içeriği ve blister (kabarcık) varlığı kontrol edilir.
Laminasyon aşamasında vinilester bazlı bariyer katmanlar kullanılmalı, vakum infüzyon teknolojisiyle reçine homojen emdirilmelidir.
Karbon fiber veya fiberglas yat gövdelerinde vakum infüzyon sırasında reçine kuru kalması (dry spot)
Kompozit ve Gövde Laminasyon OperasyonlarıReçine besleme kanallarının tıkalı olması, vakum kaçağı (vacuum leak) veya kumaş katmanlarının hava geçiş direncine direnç göstermesi.
Vakum torbası basınç düşüş testi (rate of rise test) ile sistem sızdırmazlığı kontrol edilir.
Torbalama öncesi macun sızdırmazlık bantları yenilenmeli, reçine akış yolları optimize edilerek vakum kaçağı giderilmelidir.
Sandviç kompozit gövde yapılarında (Core-mat / Bal peteği petek core) çekirdek ile laminat arasında ayrışma (Delaminasyon)
Kompozit ve Gövde Laminasyon OperasyonlarıEpoksi veya polyester reçinenin çekirdek malzemeye (PVC köpük veya balsa) yeterince yapışmaması ve vakumun erken kesilmesi.
Çekiç testi (Tap test) ile gövde yüzeyindeki ses değişimleri dinlenerek boşluklar tespit edilir.
Çekirdek malzeme yüzeyi zımparalanmalı ve uygun yapışma sağlayan reçine astarları kullanılmalıdır.
Büyük boy yat kalıplarında master model üzerinden parça alırken polimerizasyon büzülmesi (Shrinkage) ve dalgalanma
Kompozit ve Gövde Laminasyon OperasyonlarıYüksek eksotermik reaksiyon veren polyester reçinelerin hızlı kürlenmesi ve kalıp iskeletinin zayıf olması.
Lazer tarayıcılar ile kalıp yüzey geometrisi orijinal CAD modeliyle karşılaştırılır.
Düşük büzülmeli vinilester veya epoksi kalıp reçineleri kullanılmalı, kürlenme sıcaklığı kontrollü artırılmalıdır.
Ahşap lamine yat gövdelerinde epoksi tutkal kürlenmesi sırasında nem nedeniyle yapışma zayıflığı
Kompozit ve Gövde Laminasyon OperasyonlarıAhşap nem oranının %12'nin üzerinde olması ve atölye bağıl neminin yüksek tutulması.
Ahşap rutubet ölçüm cihazı ile borda ve omurga tahtalarının nem oranları ölçülür.
Ahşaplar fırınlanarak rutubet oranı %10 altına düşürülmeli, epoksi uygulama ortamı iklimlendirilmelidir.
Yat güverte teak kaplamalarının yapıştırılması sonrasında derzlerden su sızması
Tekne Donatım, Deck ve Mekanik MontajPoliüretan derz dolgu malzemesinin UV etkisiyle esnekliğini yitirmesi ve teak çıtalarının oynaması.
Güverte sulama testi (Hose test) ile derz birleşim yerlerinden su sızıntısı kontrol edilir.
Marine sınıfı yüksek elastikiyetli UV dayanımlı MS polimer veya poliüretan derz dolguları kullanılmalıdır.
Yat donatımında paslanmaz çelik (316L) koç boynuzu ve mataforalarda çukur korozyonu (Pitting)
Tekne Donatım, Deck ve Mekanik MontajDeniz suyu klor iyonlarının paslanmaz çelik pasif tabakasını delmesi ve kaynak sonrası temizliğin eksik olması.
Paslanmaz yüzeyler büyüteçle incelenir; demir kalıntıları ferroksil testi ile taranır.
Paslanmaz aksamlar pasivasyon solüsyonu ile temizlenmeli, deniz suyu temas eden yerlerde 316L veya dubleks malzemeler seçilmelidir.
Yat şaft hattı (Propeller shaft) montajında eksenel kaçıklık nedeniyle aşırı titreşim
Tekne Donatım, Deck ve Mekanik MontajAna makine flanşı ile şaft flanşının lazer hizalama toleranslarının dışına çıkması.
Komparatör saati ile kaplin açıklıkları ve radyal salgılar mil boyunca ölçülür.
Ana makine takozları ayarlanarak lazer hizalama (Laser alignment) yapılmalı, şaft toleransları sıfırlanmalıdır.
Deniz suyu soğutma sisteminde (Sea water cooling) valf ve serpantinlerde kavitasyon aşınması
Tekne Donatım, Deck ve Mekanik MontajPompa emiş hattındaki daralmalar ve yüksek devirli su akışının türbülans yaratarak metal yüzeyi aşındırması.
Pompalar ve eşanjör serpantinleri sökülerek çark kanatları ve boru içleri incelenir.
Pompalar optimize edilmeli, kavitasyona dayanıklı bronz (Ni-Al Bronze) veya titanyum malzemeler tercih edilmelidir.
Yat dümen sisteminde hidrolik silindir keçelerinden yağ kaçağı
Tekne Donatım, Deck ve Mekanik MontajHidrolik yağ basıncının sistem limitlerini aşması veya dümen palasına gelen dalga yüklerinin kolu zorlaması.
Dümen dairesindeki hidrolik blok ve silindir gövdeleri basınç testine tabi tutulur.
Yüksek basınçlı marine hidrolik hortumlar ve viton keçeler kullanılmalı, basınç emniyet valfleri ayarlanmalıdır.
Yat DC elektrik sistemlerinde galvanik korozyon nedeniyle alüminyum gövde veya kuyrukların erimesi
Elektrik, Elektronik ve Seyir SistemleriSahil beslemesi (Shore power) toprak hattı üzerinden farklı metaller arasında kaçak akım devresi oluşması.
Potansiyel ölçer ile tekne şasisi ile deniz suyu arasındaki potansiyel fark (mV) ölçülür.
Sisteme izolasyon trafosu (Isolation transformer) ve çinko anotlar (sacrificial anodes) eklenmelidir.
Yat seyir elektronik cihazlarında (Radar, GPS, VHF) elektromanyetik parazit (EMI) ve sinyal kaybı
Elektrik, Elektronik ve Seyir SistemleriAnten kablolarının yüksek akımlı DC invertör ve jeneratör kablolarına paralel döşenmesi.
Spektrum analizörü ile haberleşme frekans bantlarındaki gürültü seviyeleri taranır.
Kablolar ekranlı (S/FTP) tip ile değiştirilmeli ve güç hatlarından en az 30 cm uzaktan geçirilmelidir.
Tekne lityum iyon batarya bankalarında şarj esnasında termal kaçak (Thermal runaway) riski
Elektrik, Elektronik ve Seyir SistemleriBMS (Battery Management System) kartının hücre sıcaklık dengesizliğini algılayamaması.
Batarya yönetim sistemi logları ve hücre sıcaklık sensörleri kontrol edilir.
BMS yazılımı güncellenmeli, akü bölmesine aktif sıvı soğutma ve yangın söndürme sistemi entegre edilmelidir.
Yat seyir ışıklarının (Navigation lights) NMEA 2000 veri ağında arıza vermesi
Elektrik, Elektronik ve Seyir SistemleriAğ sonlandırıcı (Terminator) dirençlerinin eksik olması veya kablo uzunluk limitlerinin aşılması.
Multimetre ile NMEA 2000 bus hat direnci (120 ohm) ölçülür.
Ağ topolojisi kontrol edilmeli, hat sonlarına doğru terminator dirençleri takılmalıdır.
Jeneratör egzoz susturucusunda su basması (Water lock) ve motora su yürümesi
Elektrik, Elektronik ve Seyir SistemleriEgzoz su enjeksiyon dirseğinin yanlış açıda olması veya jeneratör marş basarken su pompalamaya devam etmesi.
Egzoz devresi sifon kıvrımları ve su cep seviyeleri kontrol edilir.
Sifon kıvrımı (Gooseneck) yükseltilmeli, su kilidi ve anti-sifon valfi doğru konumlandırılmalıdır.
Yeni inşa yat deniz testlerinde (Sea trials) maksimum hızda kıçtrims (Squat) oluşması ve planeme sorunu
Deniz Testleri, Kalite Kontrol ve KlaslamaTekne ağırlık merkezinin (Center of Gravity) kıça yakın tasarlanması veya trim flaplarının yetersiz kalması.
Sea trial esnasında GPS hızı, motor devri ve trim açısı verileri kaydedilir.
Ağırlık merkezi öne kaydırılmalı veya entegre otomatik trim tab sistemleri (Interceptors) eklenmelidir.
Klas kurulu (RINA, Lloyd's Register vb.) denetimlerinde su üstü sızdırmazlık testlerinin (Watertight bulkhead test) başarısız olması
Deniz Testleri, Kalite Kontrol ve KlaslamaPerde geçişlerindeki kablo ve boru penetrasyon rakorlarının (Transit frames) sızdırmazlık modüllerinin yanlış sıkılması.
Hortum testi (Hose test) veya ultrasonik sızdırmazlık testi uygulanır.
Penetrasyon modülleri sökülüp yeniden sıkılmalı, mastar ile sızdırmazlık testleri tekrarlanmalıdır.
Tekne denge (Inclining test - Eğrilik testi) sonuçlarında agirlik merkezi hesaplarının onaylanmaması
Deniz Testleri, Kalite Kontrol ve KlaslamaTest sırasında teknede bulunan geçici donatım ağırlıklarının eksik veya hatalı tartılması.
Test esnasında kullanılan sarkaç ve su terazisi sapmaları kontrol edilir.
Eğrilik testi yeniden yapılmalı, tüm ekipman ağırlıkları kalibre edilmiş terazilerle tartılmalıdır.
Yat akustik konfor testlerinde kabin içi gürültü seviyesinin (dB(A)) standart limitleri aşması
Deniz Testleri, Kalite Kontrol ve KlaslamaAna makine egzoz susturucularının izolasyonunun zayıf olması ve motor şase takozlarının titreşimi gövdeye iletmesi.
Akustik desibelmetre ile farklı seyir hızlarında kabin içi gürültü haritası çıkarılır.
Makine dairesine ses yutucu taş yünü paneller eklenmeli, esnek kompozit şase takozları yenilenmelidir.
Yangın emniyet sistemlerinde CO2 gazlı söndürme sisteminin valf sızdırmazlık testi hatası
Deniz Testleri, Kalite Kontrol ve KlaslamaMakine dairesi söndürme tüpleri manifold bağlantı contalarının deforme olması.
Basınç göstergeleri ve tüp tartım kontrolü yapılır.
Valf contaları yenilenmeli, tüpler hidrolik basınç ve sızdırmazlık testine tabi tutulmalıdır.
Süperyat iç mekan ahşap kaplamalarında nem nedeniyle vernik çatlaması ve kabarma
İç Mekan, Ahşap Mobilya ve DekorasyonAhşap alt katman nem oranının yüksek olması ve poliüretan verniğin esneme yeteneğinin aşılması.
İç mekan nem ölçümleri ve vernik katman kalınlıkları mikrometreyle incelenir.
Ahşaplar kurutulmalı, marine sınıfı esnek polyester/poliüretan vernik sistemleri uygulanmalıdır.
Yat mobilya montajında gövde esnemelerine bağlı olarak kapakların kapanmaması
İç Mekan, Ahşap Mobilya ve DekorasyonTekne denizde suya indiğinde (Launch) gövdenin yapasısal esneme (hogging/sagging) yapması.
Mobilya kilit hizaları ve kapı boşlukları mastarla ölçülür.
Mobilyalar gövdeye esnek bağlantı burçlarıyla monte edilmeli, kilit ayarları su üstü aşamasında yapılmalıdır.
Yat mutfak ve banyo mermer/corian tezgahlarında çatlama
İç Mekan, Ahşap Mobilya ve DekorasyonTekne hareketleri sırasında gövdenin burulma stresinin tezgah yapısına aktarılması.
Tezgah altı konstrüksiyon destekleri ve esneklik payları incelenir.
Tezgahlar elastik silikon yataklar üzerine oturtulmalı, direkt gövdeye rijit bağlanmamalıdır.
Kabin içi havalandırma (Klima) kanallarında yoğuşma ve küflenme
İç Mekan, Ahşap Mobilya og DekorasyonKlima hava kanallarının izolasyonunun eksik olması ve sıcak/soğuk hava farkının su damlatması.
Klima kanalları ve tavan panelleri sökülerek nem birikintileri aranır.
Kanallar elastomerik kauçuk köpük ile tamamen izole edilmeli, drenaj hatları temizlenmelidir.
Yat camları ve lumbozlarda (Portholes) yağmur veya dalga suyu sızdırmazlık hatası
İç Mekan, Ahşap Mobilya ve DekorasyonCam sızdırmazlık fitillerinin sıkıştırma torkunun yetersiz kalması veya sika mastar ömrünü tamamlaması.
Basınçlı su püskürtme testi ile lumboz çevreleri taranır.
Eski mastarlar kazınmalı, marine sınıfı poliüretan cam yapıştırıcıları ile yeniden monte edilmelidir.
Yat kızaklama ve havuzlama (Hauling out) sırasında travelift askı kayışlarının tekne omurgasına zarar vermesi
Tersane Altyapısı, Bakım ve Vinç OperasyonlarıKayış konumlarının ağırlık merkezine göre yanlış ayarlanması veya tank (hull) formuna uygun takoz kullanılmaması.
Travelift kaldırma planı ve ağırlık merkezi hesapları kontrol edilir.
Kaldırma planı tekne planına göre yapılmalı, kayışlar işaretlenen ringa noktalarına yerleştirilmelidir.
Tersane atölye boya fırınlarında (Paint booth) zehirli antifouling boya uygulaması sırasında solvent patlama riski
Tersane Altyapısı, Bakım ve Vinç OperasyonlarıBoya fırını havalandırma ve egzoz filtrasyon sistemlerinin ex-proof standartlarına uymaması.
Boya odası hava değişim hızı ve gaz sensörleri denetlenir.
Ex-proof fanlar kurulmalı, hava akış hızı (0.3-0.5 m/s) ve VOC filtreleri standartlara getirilmelidir.
Tekne karina boyama (Antifouling) öncesi kumlama sırasında gövde jelkotunun aşınması
Tersane Altyapısı, Bakım ve Vinç OperasyonlarıKumlama basıncının çok yüksek tutulması veya grit malzeme olarak yanlış abraziif seçilmesi.
Kumlama sonrası yüzey pürüzlülüğü mikrometre ile ölçülür.
Kumlama basıncı düşürülmeli, yumuşak kumlama (Soda blasting veya plastik medya) tercih edilmelidir.
Tersane rıhtımında bağlı yatlarda kıyı şarj regülatörlerinin aşırı gerilimden yanması
Tersane Altyapısı, Bakım ve Vinç OperasyonlarıŞebeke gerilim dalgalanmaları ve paratoner topraklama direncinin yüksek olması.
Rıhtım priz kutuları voltajı ve topraklama direnci ölçülür.
Rıhtım besleme panolarına aşırı gerilim koruyucu (SPD) ve faz koruma röleleri takılmalıdır.
Büyük yatların denize indirilmesi sırasında kızak (Slipway) arabalarının raydan çıkması
Tersane Altyapısı, Bakım ve Vinç OperasyonlarıRay altı zemin oturması, tekerlek rulmanlarının kilitlenmesi veya çekme halatı gerginlik dengesizliği.
Kızak rayları ve tekerlek flanşları lazer ile kontrol edilir.
Zemin enjeksiyonla güçlendirilmeli, rulmanlar bakımdan geçirilmeli ve senkronize hidrolik vinçler kullanılmalıdır.
Alüminyum yat gövde kaynaklarında gözenek (Porosity) ve çatlak oluşumu
Gövde ve Üst Yapı Çelik/Alüminyum İmalatAlüminyum sac yüzeyinde kalan nem, yağ veya argon koruyucu gaz saflığının yetersiz olması.
Radyografi veya penetrant test (PT) ile alüminyum kaynak dikişleri taranır.
Kaynak öncesi tel ve sac yüzeyleri asetonla temizlenmeli, %99.99 saf argon gazı kullanılmalıdır.
Çelik yat gövde inşasında kaynak deformasyonları (Angular distortion) ve büzülme
Gövde ve Üst Yapı Çelik/Alüminyum İmalatYüksek ısı girdisi (Heat input) veren kaynak yöntemlerinin kontrolsüz kullanılması ve sırayla kaynak yapılmaması.
Gövde şablonları ile sac düzlükleri ve post kalıpları kontrol edilir.
Düşük ısı girdili mig/mag kaynak parametreleri seçilmeli, simetrik kaynak sıralaması (back-step) uygulanmalıdır.
Alüminyum gövde ile paslanmaz çelik güverte donanımlarının birleşiminde bimetalik korozyon
Gövde ve Üst Yapı Çelik/Alüminyum İmalatİki farklı metalin doğrudan temas etmesi ve araya yalıtım contası konulmaması.
Metal birleşim noktaları sökülerek temas yüzeyleri incelenir.
Araya Teflon veya naylon yalıtım pulları (isolating washers) konulmalı, duralak macun sürülmelidir.
Yat üst yapı mastar (Superstructure) montajında flanş hizalama kaçıklığı
Gövde ve Üst Yapı Çelik/Alüminyum İmalatLazer kesim toleranslarının aşılması ve kaynak büzülme paylarının hesaba katılması.
Üst yapı ve ana gövde birleşme noktaları lazer ölçüm cihazıyla hizalanır.
Montaj öncesi mastar düzeltmeleri yapılmalı, hidrolik çektirmelerle eksenler hizalanarak kaynaklanmalıdır.
Pazarlama Merkezi
Bu bölüm için içerik hazırlanıyor.
Tasarım İlham Merkezi
Kurumsal Kimlik & Tasarım Örnekleri
Logo Tasarım Örnekleri
Sektörel Arşiv
Bu bölüm için içerik hazırlanıyor.
Bu Sektörde Başarıya Ulaşın
Markanıza ait profesyonel tasarım, web sitesi, mobil uygulama ve pazarlama süreçlerinde birlikte çalışalım.
Bizimle İletişime Geçin