Çimento, Beton Ve Agrega Sanayii

Besleme malzemesi içinde ince malzemenin (0-5 mm) oranının yüksek olması veya kırıcılığa giren nemli malzemenin kırma odasında sıkışarak akışı bloke etmesi.

Kırıcı motor akım değerleri (ampermetre) ve besleme bandı hız sensörleri izlenir; kırıcı boşaltma ağzı (CSS - Closed Side Setting) açıklığı kontrol edilir.

Üretilen agrega malzemesinin nem oranının yüksek olması ve elek tellerine yapışarak kare/dikdörtgen gözleri tıkaması (blind blinding).

Elek üstü ve elek altı ürün oranları tartılarak elek verimliliği hesaplanır; tel kumaş gözleri gözle incelenir.

Değirmen içindeki kurutma veya ara/çıkış diyafram slotlarının nemli hammadde veya kırık bilyalar nedeniyle tıkanması, malzemenin 2. kamaraya geçememesi.

Değirmen giriş-çıkış basınç farkları (diyafram fark basıncı) ve motor stator akımları SCADA üzerinden takip edilir.

Merdane-tabla arasındaki malzeme yatağının (bed) homojen olmaması, besleme granülasyonunun çok iri veya toz oranının yetersiz kalması.

Değirmen gövde ivme sensörleri (vibration transducers) ve hidrolik silindir basınç dalgalanmaları izlenir.

Klinker yakma zonunda aşırı sıcaklık dalgalanmaları ve hammadde kimyasındaki alkali/sülfat oranlarının dengesizliği nedeniyle fırın iç çeperinde klinker halkalarının oluşması.

Fırın kabuk sıcaklık tarayıcısı (shell scanner) ve pirometre verileri incelenir; klinker kalitesi ve serbest kireç oranları takip edilir.

Izgaralı soğutucunun hızının yetersiz kalması veya soğutma havası fan basınçlarının dengesizliği nedeniyle sıcak klinkerlerin tam soğutulamadan yatak üzerinde birikmesi.

Soğutucu altı kameraları ve klinker çıkış sıcaklık sensörleri kontrol edilir.

Mikser içi karıştırma paletleri ile gövde astarları arasındaki boşluğun (clearance) artması veya betonun düşük w/c oranı nedeniyle çimento hamurunun paletlere sıvanması.

Mikser motoru boşta ve yüklü akımları kıyaslanır; palet ile astar arasındaki mesafe sentil ile ölçülür.

Yağışlı havalarda kum stok sahasından gelen yüksek yüzey nemi nedeniyle malzemenin bunker cidarlarına yapışması ve tartı (loadcell) hatası vermesi.

Otomasyon ekranındaki reçete hedef ağırlıkları ile gerçek tartım verileri karşılaştırılır; bunker alt kapakları incelenir.

Şantiyedeki trafik gecikmeleri veya pompa arızaları nedeniyle transmikser içinde bekleyen betonun priz süresini doldurarak kazanda sertleşmesi.

Kazan dönme basınçları (hidrolik pompa basıncı) ve kazan içi görsel olarak kontrol edilir.

Santralden şantiyeye nakliye süresinin uzun olması, havanın sıcak olması nedeniyle betonun su kaybetmesi (buharlaşma).

Şantiyede döküm yerinde slump testi (abrams konisi) yapılarak TS EN 206 limitleri kontrol edilir.

Kür havuzu sıcaklığının standart dışı (20±2°C altında) olması, çimento priz süresi sapmaları veya numune sıkıştırma tablosunda yetersiz vibrasyon.

Kür havuzu sıcaklık logları ve basınç presi (compression machine) kalibrasyon sertifikaları incelenir.

Kalker veya bazalt ocak patlatmalarında kil ceplerine denk gelinmesi veya kırıcı beslemesinde zayıf/ayrışmış kayaç oranının yüksek olması.

Ocak cephe jeolojik yapısı incelenir; laboratuvar los angeles aşınma kaybı (%) testleri tekrarlanır.

Pinyon dişli ile büyük çember dişli arasındaki eksenel hizalama (alignment) bozukluğu ve sprey yağlama sisteminin yetersiz kalması.

Stroboskop ile diş temas yüzeyleri kontrol edilir; otomatik püskürtme sisteminin nozulları ve gres/yağ kalitesi incelenir.

Babbitt (beyaz metal) yatak yüzeyinde yağlama filminin kopması, yüksek basınçlı kaldırma (jacking) pompasının devreye girmemesi veya yağ soğutucusunun tıkanması.

Yatak sıcaklık sensörleri (termokupl) ve yağ akış göstergeleri kontrol edilir; yağ basıncı ölçülür.

Baca gazı sıcaklığının çiy noktasının altına düşmesi (asit yoğuşması) nedeniyle torbaların üzerine rutubetli çimento tozlarının yapışması.

Filtre giriş gazı sıcaklıkları ve ters üfleme (pulse-jet) basınç regülatörleri kontrol edilir.

Dökme çimento silo dolum körüklerinin aşınması veya kamyon yükleme hortumlarında sızdırmazlık contalarının yırtılması nedeniyle dolum sırasında tozun dış ortama kaçağı.

Dolum körüğü altındaki sızdırmazlık etekleri ve toz toplama fanlarının emiş debileri gözlemlenir.

Delik delme paterninin (burun/hat arası mesafe) çok geniş tutulması veya patlayıcı (ANFO) kolon şarj boylarının yanlış hesaplanması.

Patlatma sonrası pasa profili dron veya gözle incelenir; kırıcı besleme ağzına sığmayan blok taşlar sayılır.

Kademesel kazı açısının (benches slope) çok dik yapılması, jeolojik süreksizlikler ve kontrolsüz köşe patlatmaları.

Ocak şevleri jeoteknik mühendisliği eğim ölçüm cihazları (inclinometer, lazer tarama) ile takip edilir.

Kalker ve marn besleyici bant tartılarının (belt scale) kalibrasyonunun bozulması veya ocaktan gelen malzemenin CaCO3 oranının ani değişmesi.

XRF laboratuvar hammadde modül sonuçları (LSF, SM, AM) ile bant tartı kalibrasyon logları karşılaştırılır.

Su tartı kantarının pnömatik kelebek vanasında sızıntı olması veya tartı hücresine (loadcell) su borularının temas ederek mekanik gerilme yaratması.

Su terazisi boşken sıfır (tara) sapması kontrol edilir; su vanasının damlatma yapıp yapmadığı gözlemlenir.

Çimentonun sıcak basılması nedeniyle nem kaparak silo koni çıkışında sıkışması ve tonaj akışının durması.

Silo altı akış göstergeleri ve kamyon yükleme körüğü akım hızları takip edilir.

Paletleme robotu sıkıştırma torkunun yanlış ayarlanması veya otomatik streç sarma makinesinin gerdirme oranının (pre-stretch) düşük kalması.

Sevkiyat rampasındaki forklift sarsıntılarında paletlerin devrilme direnci ve streç gerginliği kontrol edilir.

Atık türevli yakıtların (RDF, arıtma çamuru, ömrünü tamamlamış lastik parçaları) kalsinatör besleme klapelerinde köprüleşme yapması.

AFR tartı besleyicileri ve fırın giriş gazı CO/O2 analizörleri izlenir.

Alternatif yakıtların kalsinatörde ani ve düzensiz yanması, oksijen miktarının (O2) yetersiz kalmasıyla yanma veriminin düşmesi.

Kalsinatör çıkış gazı analizörleri (O2, CO, NOx) anlık olarak takip edilir.

Silo duvarlarında asılı kalan klinker kütlelerinin habersizce koparak silo tabanındaki çalışanların üzerine düşmesi.

Silo içi çalışma izni (hot/confined space permit), can halatı ve uzaktan erişimli silo temizlik makinelerinin durumu denetlenir.

Bant konveyör tahrik tamburları ve gergi kasnakları etrafında koruma kafeslerinin (guard) sökülmüş olması.

Saha turlarındak tüm bant konveyörlerin emniyet siviçleri (pull cord switch) ve mekanik muhafazaları denetlenir.

Kimyasal katkı pompası kalibrasyonunun bozulması veya yanlış katkı tipinin (akışkanlaştırıcı yerine geciktirici) tanka doldurulması.

Beton numunelerinde ilk ve son priz süreleri Vicat iğnesi deneyi ile takip edilir; katkı yoğunluğu (dansite) ölçülür.

Hava sürükleyici katkı dozajının aşırı yüksek verilmesi veya mikserin çok uzun süre yüksek devirde dönmesiyle betonda hapsolmuş boşluk oranının artması.

Beton taze birim ağırlık (density) ve hava içeriği (air meter) testi yapılır.

Kalker veya marn beslemesinde aşındırıcı silis oranının yüksek olması nedeniyle çekiç uçlarının ve zırhların erimesi.

Kırıcı çıkış ürünü elek analizi (granülasyon eğrisi) yapılır; kırıcı kapakları açılarak çekiç durumları kontrol edilir.

Yüksek nemli yapışkan kilin wash mill tırmıkları tarafından parçalanamaması ve çıkış ızgaralarını tıkaması.

Wash mill motor akımları ve çıkış çamur viskozitesi ölçülür.

Büyük kapasiteli değirmen ve fan sürücülerinin (inverter) şebekede yarattığı harmonik akımlar nedeniyle hassas kartların yanması.

Güç kalitesi analizörü (power quality analyzer) ile THD (Toplam Harmonik Bozulma) oranları ölçülür.

Orta gerilim hücrelerinde sızdırmazlık contalarının yaşlanması sonucu yalıtım gazının (SF6) kaçağa uğraması.

SF6 gaz basınç manometreleri günlük denetlenir; gaz kaçağı detektörü ile tarama yapılır.

Beton kıvamının çok kuru olması, çakıl gradasyonunun hatalı (iri agreganın fazla) seçilmesi veya boru hattının ön yağlama şerbeti ile yağlanmaması.

Pompa basınç saati (manometer) incelenir; döküm öncesi boru hattına basılan harç (grout) kontrol edilir.

Kantar platformunun altına moloz/taş dolması, loadcell kablolarının nemlenmesi veya kantar platform köşe mesnetlerinin kirlenmesi.

Test ağırlıkları (sertifikalı bloklar) ile kantar sıfır ve yük testleri yapılarak sapma kontrol edilir.