Çay Yetiştiriciliği Ve İşleme

Uzun süreli ve bilinçsiz fizyolojik asidik gübreleme (örneğin aşırı amonyum sülfat kullanımı) nedeniyle toprak pH değerinin 4.5'in altına gerilemesi ve demir alımının engellenmesi.

Toprak numuneleri alınarak laboratuvarda pH ve elementel analizler yapılmalı, yapraklardaki sararmalar (kloroz) gözlemlenmelidir.

Ani sıcaklık düşüşleri ve erken ilkbahar donlarında, özellikle yeni tesis edilen hassas çay ocaklarının soğuk hava akımlarına maruz kalması.

Don olayından sonra sürgün uçlarındaki kahverengileşme, ibre yanıkları ve hücre öz suyu kayıpları incelenmelidir.

Operatörün makine bıçağını çok alçaktan tutması, yaş yaprakla birlikte kalın odunsu dalların ve toprak parçalarının kesilmesi.

Alım merkezine getirilen çuvallardaki çöp ve kalın dal yüzdeleri (fire oranı) optik ve manuel olarak kontrol edilmelidir.

Toplanan yaş yaprakların hava almayan sıkı çuvallarda uzun süre bekletilmesi, yığın içinde solunum ısısının hapsolması.

Çuvalların iç sıcaklığı el veya probla kontrol edilmeli, yapraklarda sararma ve ekşi koku olup olmadığı incelenmelidir.

Tekne tabanındaki hava üfleme deliklerinin tıkanması veya yaprak katman kalınlığının (serim yüksekliğinin) tavsiye edilen sınırları aşması.

Solma teknesinin farklı noktalarındaki yaprak nem oranları ve hava akış hızı (anemometre ile) ölçülmelidir.

Fiziksel su kaybının (turgor basıncının düşmesi) hedeflenen yüzdeye ulaşmadan yaprakların işleme alınması.

Solmuş yaprakların esneklik testi yapılmalı ve uçucu nem oranının %55-60 aralığında olup olmadığı laboratuvarda doğrulanmalıdır.

Sert lifli geç sürgün yaş çayların işlenmesi sırasında metal kanatların abrazyona (aşınmaya) uğraması.

Rotorvane sökülerek iç kanatların açısı, kalınlığı ve silindir iç duvarı kontrol edilmelidir.

Yüksek devirde dönen dişli merdanelerin (roller) keskinliğini yitirmesi ve lifleri kesmek yerine ezerek çamurlaştırması.

Çıkan dhool partiküllerinin boyut dağılımı elek analiziyle incelenmelidir.

Polifenol oksidaz enzim aktivitesinin yüksek sıcaklık ve nem nedeniyle kontrolden çıkması, bakteri üremesi.

Fermentasyon bandı üzerindeki sıcaklık ve bağıl nem kayıt cihazlarından takip edilmelidir.

Fermentasyon süresinin kısa tutulması, renk dönüşümünün tamamlanmadan kurutmaya geçilmesi.

Fermentasyon sonundaki yaprak rengi ve aroması duyusal analiz ile değerlendirilmelidir.

Fırın giriş sıcaklığının çok yüksek olması veya kurutma bandının hızının yavaşlayarak yaprakların aşırı kavrulması.

Kurutma fırını çıkış nem oranı ve fırın egzost sıcaklıkları sensörlerden kontrol edilmelidir.

Fırın içi hava sirkülasyonunun yetersiz olması veya yaş yaprak giriş tonajının fırın kapasitesini aşması.

Kuru çay numunelerinden nem metre ile su içeriği analizi yapılmalıdır.

Titreşimli elek tellerinin yırtılması, hava aspiratör emiş ayarlarının hatalı yapılması.

Elek altı ve elek üstü ürünler numune alınarak fiziksel standartlara göre kontrol edilmelidir.

Eleme makinelerindeki mıknatısların zayıflaması veya çuval dolum hattındaki eleklerin kontrol edilmemesi.

Manyetik tutucular üzerindeki demir birikintileri kontrol edilmeli, metal dedektörü logları incelenmelidir.

Ambalaj malzemesinin bariyer özelliğinin zayıf olması veya depo ortamındaki yüksek bağıl nem.

Ambalaj sızdırmazlık testleri yapılmalı ve depo higrometre kayıtları incelenmelidir.

Depo hijyeninin ihmal edilmesi, ahşap paletlerin ve eski çuvalların depoda uzun süre tutulması.

Depo köşeleri, palet altları ve çuval yüzeyleri böcek faaliyetleri açısından taranmalıdır.

Fabrika kullanım suyunun sertlik derecesinin yüksek olması veya çay yaprağındaki mumsu maddelerin suya geçmesi.

Demleme suyu iletkenliği ve kalsiyum/magnezyum oranları laboratuvarda test edilmelidir.

Tarımsal mücadelede yasaklı veya yanlış bitki koruma ürünlerinin kullanılması, hasat öncesi bekleme süresine uyulmaması.

Üreticilerden alınan yaş çay numuneleri LC-MS/MS ve GC-MS/MS cihazlarında pestisit taramasına tabi tutulmalıdır.

Kazan otomasyon brülör modülasyonunun arızalanması ve ani buhar çekişlerinde su seviye dengesinin bozulması.

Kazan basınç saatleri, su seviye göstergeleri ve vana regülatörleri kontrol edilmelidir.

Kondenstopların açık kalarak canlı buhar kaçırması veya tıkanarak hat içinde yoğuşma suyu biriktirmesi.

Buhar kapanları termal kamera ve ultrasonik dinleme cihazlarıyla kontrol edilmelidir.

Keçelerin aşınması, yanlış viskozitede dişli yağı kullanımı veya aşırı yüklenme.

Redüktör gövde sıcaklıkları ve yağ seviye göstergeleri periyodik olarak incelenmelidir.

Bant tansiyon ayarının bozulması, tambur eksenlerinin paralel olmaması veya taşıyıcı avara rulmanlarının kilitlenmesi.

Konveyör bantlarının merkezleme durumu ve rulman sesleri kontrol edilmelidir.

Yaş çay yıkama suları ve kondensat sularının arıtma havuzlarında anaerobik çürümeye uğraması.

Arıtma tesisi giriş/çıkış pH ve KOİ değerleri ölçülmelidir.

Fırın baca filtresi verimliliğinin düşmesi veya bakımının yapılmaması.

Baca gazı çıkışındaki partikül madde emisyonları ve siklon içi aşınmalar kontrol edilmelidir.

Alım kontenjanlarının doğru planlanmaması, kantarlarda yavaş tartım yapılması ve nakliye koordinasyonsuzluğu.

Alım yerlerindeki araç bekleme süreleri ve günlük kota doluluk oranları takip edilmelidir.

Müstahsilin çuval ağırlığını artırmak amacıyla yaprak arasına kasıtlı veya kazara taş, demir veya odun koyması.

Alım noktasında çuvalların rastgele boşaltılarak elle ve elekle ön kontrol yapılması sağlanmalıdır.

Çok sayıda ağır mekanik eleme makinesi ve yüksek debili fanların aynı kapalı alanda izolasyonsuz çalışması.

Fabrika içi desibel ölçüm cihazıyla akustik haritalandırma yapılmalıdır.

Tasnif ve paketleme ünitelerinde uçuşan mikronize çay tozlarının maskesiz solunması.

Paketleme personeline ait solunum fonksiyon testleri periyodik olarak yaptırılmalıdır.

Fabrika içindeki yaş çay girişinden kuru çay çıkışına kadar olan süreçlerin kağıt üzerinde tutulması.

Günlük üretim tutanakları ile muhasebe stok kayıtları arasındaki uyumsuzluklar incelenmelidir.

PLC kart arızaları, sensör kablolarının kopması veya yazılım kalibrasyonunun bozulması.

PLC ekranındaki alarm sinyalleri ve analog sensör çıkış voltajları multimetre ile test edilmelidir.

Yerel tarım uygulamalarındaki kontrolsüzlük ve toprak yapısından kaynaklı eser element birikimleri.

İhracat partilerinden numune alınarak uluslararası akredite laboratuvarlarda ağır metal analizi yapılmalıdır.

Farklı rakım, bölge ve hava koşullarında işlenen çayların standart tasnif harmanlama reçetesine uymaması.

Harman öncesi master çay numunesi ile parti çayları tat ve renk testine tabi tutulmalıdır.

Bölgesel trafo kapasitesinin yetersizliği ve ani yük binen büyük motorların şebekeyi sarsması.

Ana dağıtım panosundaki enerji analizör kayıtları ve motor koruma röle ayarları incelenmelidir.

Üretim sezonu bitiminde su hatlarının tamamen tahliye edilmemesi ve fabrika içi ısıtmanın kesilmesi.

Sezon sonu kapanış checklist'ine su hatları boşaltma adımları eklenerek denetlenmelidir.