Ağaç Ve Orman Ürünleri

Tomrukların kesim sonrası kabuklu şekilde yüksek bağıl nem ve sıcaklık altında uzun süre susuz bekletilmesi, öz oduna oksijen difüzyonunun engellenememesi.

Tomruk alın kısımlarındaki radyal yönde gelişen grimsi-mavi renk değişimleri incelenmeli, odun rutubet seviyesi çivili nem ölçer ile taranmalıdır.

Tomruk enine kesitindeki serbest suyun, boyuna kesitteki hücrelere kıyasla lif ekseninde 10 ila 15 kat daha hızlı buharlaşması sonucu oluşan anizotropik kuruma gerilmeleri.

Tomruk ayna kesitlerindeki enine yarık derinlikleri ve genişlikleri kumpasla ölçülmeli, sahadaki güneşlenme açısı ve rüzgar yönü kontrol edilmelidir.

Nisan-Eylül ayları arasında rüzgar devriği veya taze kesilmiş tomrukların kabuk altı floem tabakasının böcek larvaları tarafından besin kaynağı olarak kullanılması.

Kabuk yüzeyindeki ince kemirme tozu (talaş) çıkışları incelenmeli, kabuk manüel olarak soyularak kambiyum üzerindeki larva galerileri taranmalıdır.

Tomruk havuzlarındaki (pond storage) su sirkülasyonunun yetersiz olması nedeniyle durgun suda üreyen bakterilerin odun çeperindeki pektin moleküllerini parçalaması.

Havuz suyunun çözünmüş oksijen (DO) miktarı ve pH derecesi ölçülmeli, tomruk enine kesitinde kokuşma ve yumuşama muayene edilmelidir.

Şerit testere lamının gerginlik hidrolik basıncının düşmesi, diş uçlarındaki stelit (stellite) dolguların aşınması veya volan yüzey bombeliğinin (crown) yorulması.

Şerit lamının gerginlik barometresi kontrol edilmeli, dişlerin eğim ve serbest açı dereceleri profil projektörde incelenmeli, volan yüzeyi komparatörle taranmalıdır.

Dairesel testere millerinde biriken çam reçinesinin bıçaklar arasında eksenel şim kaçıklığı yaratması, mil rulmanlarında eksenel boşluk (play) oluşması.

Bıçaklar arasındaki şim pullarının kalınlıkları mikrometre ile ölçülmeli, çoklu dilme mili el ile sallanarak rulman oynama payı kontrol edilmelidir.

Testere dişlerinin çapraz (set) miktarının yetersiz olması nedeniyle kereste yarığının lam gövdesini sıkıştırması ve yüksek sürtünme ısısı üretmesi.

Testere dişlerinin sol-sağ diş çapraz miktarı set ölçer saatle kontrol edilmeli, lam gövdesindeki renk değişimleri (menevişleşme) incelenmelidir.

Hidrolik çevirici (log turner) basıncının sert veya yumuşak dokulu ağaç tür ayrımı yapılmaksızın maksimum sınıra set edilmesi.

Çevirici silindir manometre basınç değerleri kontrol edilmeli, tomruk üzerindeki yara derinliği kumpasla ölçülmelidir.

Kurutma başlangıcında kereste serbest suyu tahliye edilmeden fırın içi sıcaklığın lif doygunluk noktasının üzerinde çok hızlı artırılması sonucu oluşan aşırı kapiler gerilim.

Kereste kesitinde içbükey yüzey çöküntüleri (oluklaşma) taranmalı, kurutma programı sıcaklık/nem grafiği kontrol edilmelidir.

Odun dış cidarının iç oduna göre çok hızlı kuruması sonucu cidarın kemikleşmesi (casehardening) ve kuruma sırası iç oduna geldiğinde içeride oluşan çekme gerilmelerinin dokuyu yırtması.

Keresteden alınan enine kesit numunesine çatal testi (prong test) uygulanarak bacakların içe bükülme derecesi ve iç yarıklar gözlemlenmelidir.

İstifleme esnasında kullanılan ara çıtalarının (sticker) dikey eksende aynı hizada dizilmemesi veya istif üstüne ağırlık bloklarının yerleştirilmemesi.

İstif çıtalarının dikey eksendeki kaçıklıkları şakul ile kontrol edilmeli, kerestelerdeki sehim miktarı mastarla ölçülmelidir.

Fırın içi sirkülasyon fanlarında kullanılan motor yalıtım sınıfının (izolasyon) H sınıfının altında olması veya rulman gresinin yüksek sıcaklıkta eriyerek rulmanı kilitlemesi.

Motor sargı izolasyon direnci megohmmeter ile ölçülmeli, rulman yataklarının sıcaklığı termal kamera ile izlenmelidir.

Emprenye öncesi odun rutubetinin lif doygunluk noktası (%30) üzerinde olması nedeniyle hücre boşluklarındaki suyun kimyasal emilimini bloke etmesi.

Kereste öz odunundan artırma burgusu (increment borer) ile karot numunesi alınmalı, kimyasal nüfuz derinliği indikatör reaktif spreyi ile ölçülmelidir.

Otoklav döngüsü sonunda uygulanması gereken son vakum (final vacuum) süresinin veya şiddetinin yetersiz kalması sonucu hücre çeperindeki fazla sıvının dışarı atılamaması.

Otoklav dijital basınç/vakum grafik logları taranmalı, silindir içindeki çalışma çözeltisi konsantrasyonu hidrometre ile ölçülmelidir.

Su bazlı bakır bileşenli emprenye kimyasallarının (ACQ/FCA), galvaniz kaplaması zayıf olan metallerle galvanik hücre oluşturarak elektrokimyasal korozyonu hızlandırması.

Vida yüzeylerindeki paslanma derecesi incelenmeli, kereste içindeki bakır fiksasyon derecesi laboratuvar analiziyle kontrol edilmelidir.

Tutkallanmış yonga/lif sergisindeki rutubet oranının yüksek olması sonucu, pres içindeki yüksek ısı ile buharlaşan suyun pres çıkışında ani genleşerek levha göbeğini patlatması.

Sergi nem indikatörü on-line mikrodalga sensöründen okunmalı, pres çıkışında levhalar ultrasonik blister dedektöründen geçirilerek kontrol edilmelidir.

Mekanik serme (forming) kafalarının pnomatik ayırıcı taraklarında talaş birikmesi sonucu lif serim kalınlığının enine kesitte homojen dağılmaması.

Pres öncesi sergi ağırlık profili nükleer yoğunluk ölçer (gauge) ile taranmalı, zımpara makinesi akım çekimleri izlenmelidir.

Yüksek rutubetli odun yongalarının kapalı silolarda depolanması esnasında oluşan aerobik bakteriyel fermantasyon ısısının dışarı atılamayarak ekzotermik reaksiyonu tetiklemesi.

Silo içi dikey sıcaklık prob zincirlerinin verileri taranmalı, silo tepe boşluğundaki karbonmonoksit (CO) gazı seviyesi ölçülmelidir.

Tomruk yıkama havuzlarında çamur ve kuvars kumu eliminasyonunun yetersiz yapılması sonucu refiner disklerine sert silis partiküllerinin girmesi.

Yonga yıkama (chip washer) cüruf tahliye vanaları tıkanıklık yönünden kontrol edilmeli, refiner motoru spesifik enerji tüketimi (kWh/ton) izlenmelidir.

Pres pleytlerinde ısıtma yağı kanallarında biriken tortular nedeniyle bölgesel soğuk noktalar (cold spots) oluşması, hidrolik valf basınç tutma süresinin sapması.

Pres pleyt yüzey sıcaklıkları termal kamera ile taranmalı, melaminli kağıt yüzeyindeki reaktif kürleşme indeksi kimyasal testle ölçülmelidir.

Tomruk hidrolik merkezleme (centering) ünitesinin optik sensörlerinin tomruk formunu yanlış algılaması, soyma bıçağı taşlama açısının hatalı olması.

Soyma bıçağı montaj açısı (pitch angle) dijital su terazisiyle ölçülmeli, baskı çubuğu (pressure bar) ile bıçak arasındaki boşluk sentille doğrulanmalıdır.

İç mekanik tabaka serim montaj hatlarında papel kaplamaların yan yana dizilirken aralarında boşluk kalması veya fenol-formaldehit tutkalının viskozite düşüklüğü.

Kontrplak levhaları hat içi X-ray veya ultrasonik tarama ünitelerinden geçirilerek iç boşluk haritası çıkarılmalı, tutkal vizkozitesi ölçülmelidir.

Kurutma makinesi jet-nozül hava sıcaklığının çok yüksek seçilmesi veya kurutma bandı konveyör hızının yavaş kalarak odunun son rutubetini sıfırlaması.

Kurutucu çıkışındaki on-line nem ölçer verileri taranmalı, kaplama yüzey formunun düzlemselliği mastarla incelenmelidir.

Prese beslenen ağaç unundaki lignifikasyon oranının yetersiz kalması veya hammadde neminin %10 kritik sınırının altına düşmesi sonucu oluşan aşırı sürtünme.

Pres ana motor ampermetre akım değerleri izlenmeli, kondisyoner ünitesi çıkışındaki hammadde nemi hızlı nem tayin cihazıyla ölçülmelidir.

Hammadde içindeki kabuk (floem/ksilem) ve fırın tozu oranının %5 limitinin üzerinde olması, pres rulo (roller) arasındaki çalışma boşluğunun çok geniş olması.

Pelet Durabilite Test Cihazı (PDI) ile mekanik dayanıklılık ölçülmeli, rulo-matriks disk boşluğu sentil mastarı ile taranmalıdır.

Presten 90°C'de çıkan sıcak peletlerin soğutma kulesinde yüksek debili soğuk hava ile ani şoklanması, ortam havasının çiğ noktası sıcaklığının hesaba katılmaması.

Soğutucu çıkış fanı hava debisi (m³/saat) anemometre ile ölçülmeli, pelet iç ve dış sıcaklık farkları taranmalıdır.

Lazer hat tarayıcı (laser scanner) ve nem sensörü optik pencerelerinin odun tozu ve reçine buharı ile kaplanarak dijital kamera kontrastını düşürmesi.

Tarayıcı sistem arayüzündeki baseline piksel parlaklık değerleri kontrol edilmeli, kerestelerin üzerindeki budak çapı ölçümleri manüel kumpasla teyit edilmelidir.

Laminasyon aşamasında kullanılan poliüretan (PUR) tutkalının presleme esnasındaki basınç yetersizliği veya odun lif açısının (eğik liflilik) standart dışı olması.

Evrensel test cihazında (UTM) eğme testi grafikleri taranmalı, Glulam birleşim hatlarındaki tutkal çizgisi kalınlığı mikroskop altında ölçülmelidir.

Kerestelerin ISPM 15 standardına uygun ısıl işlem (heat treatment) görmesine rağmen, konteyner içindeki sıcaklık dalgalanmalarıyla oluşan 'konteyner yağmuru' (terleme) suyunun kereste yüzeyine bini yapması.

Konteyner içi nispi nem data logger kayıtları incelenmeli, kerestelerin yükleme anındaki son rutubet kayıtları doğrulanmalıdır.

Depo zemin betonunun yalıtımsız olması nedeniyle topraktan gelen kapiler nemin palet altlarına sirayet etmesi, depo iklimlendirme ünitelerinin çalışmaması.

Depo zemini beton nemi beton nem ölçerle kontrol edilmeli, ortam bağıl nem indikatörleri taranmalıdır.

Direklerin açık alanda, dikey destek mesnetleri (mesnet yatakları) arası mesafenin geniş tutulması ve güneş ışınlarına maruz kalarak tek taraflı hızlı kuruması.

Destek takozları arası mesafe ölçülmeli, direk eksenindeki dairesel kaçıklık ip iskandili yardımıyla taranmalıdır.

Yakıt olarak kullanılan odun kabukları ve orman atıklarının içeriğindeki yüksek potasyum ve klor iyonlarının, yüksek sıcaklıkta uçucu kül bileşenleri oluşturarak boru yüzeyinde alkali cüruflaşma (slagging) yapması.

Kazan boru cidar kalınlıkları ultrasonik kalınlıkölçer ile taranmalı, uçucu kül kimyasal kompozisyonu XRF cihazında incelenmelidir.

Bant hızarlardan ve çoklu dilmelerden gelen yüksek hızlı kalın yonga ve budak parçalarının fan çeperine ve kanatçıklarına sürekli sürtünerek mekanik aşındırma yapması.

Fan salyangoz gövde et kalınlığı mikrometreyle ölçülmeli, fan vibrasyon analiz cihazı ile yatak rulman balanssızlığı taranmalıdır.

Sıcak su sirkülasyon pompalarının frekans invertör ayarlarının fırın içi vana açma-kapama hidrolik debi değişimlerine hızlı adapte olamaması sonucu oluşan ani basınç şokları.

Vana gövdelerindeki mikro çukurlaşmalar (pitting korozyonu) optik olarak incelenmeli, hat içi su basınç dalgalanmaları manometre kaydediciyle izlenmelidir.

Kurutucu boru içine sevk edilen gaz sıcaklığının formülasyon limitlerinin üzerine çıkması veya boru dirseklerinde reçineli lif birikmesi sonucu oluşan lokal kıvılcımlar.

Dryer gaz giriş sıcaklık sensör kalibrasyonları doğrulanmalı, boru içi cidar pürüzsüzlüğü boroskop kamera ile taranmalıdır.